به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان ریاست جمهوری، حسین افشین در سخنانی با موضوع تفاهم‌نامه اسلام‌آباد، با اشاره به برخی برداشت‌ها درباره نسبت توافق، اعتماد و مخالفت با طرف مقابل، اظهار کرد: پیش از هر چیز باید یک سوءتفاهم را کنار بگذاریم. گاهی توافق کردن را مترادف اعتماد کردن می‌دانیم و بدبینی به طرف مقابل را مترادف مخالفت با هر توافق؛ در حالی که سیاست خارجی اینگونه اداره نمی‌شود.

وی افزود: دفاع از تصمیم ایران برای امضای تفاهم‌نامه اسلام‌آباد، دفاع از اعتماد به آمریکا نیست، بلکه دفاع از حق ایران برای انتخاب ابزار مناسب در یک مقطع مشخص برای تأمین منافع ملی است. ما برای تصمیم‌گیری درباره آینده کشور به اعتماد نیاز نداریم، به قدرت، عقلانیت و محاسبه نیاز داریم. از نظر من قدرت قبل از هر چیز یعنی داشتن حق انتخاب.

معاون علمی رئیس‌جمهور ادامه داد: کشوری قدرتمند است که هیچ‌کس نتواند آن را در برابر یک گزینه ناگزیر قرار دهد. ایران قدرتمند باید توان دفاع داشته باشد، توان مذاکره داشته باشد، توان تجارت و ائتلاف‌سازی داشته باشد، بتواند پشت میز بنشیند و اگر حقوقش تأمین نشد، بتواند از پشت همان میز بلند شود.

افشین با اشاره به اینکه مقاومت برای حفظ حق انتخاب ایران است و مذاکره نیز می‌تواند یکی از شیوه‌های استفاده از همان حق انتخاب باشد، گفت: از این زاویه، اسلام‌آباد برای ایران مقصد نبود، یک انتخاب عقلانی در میان گزینه‌های کشور بود و انتخاب یک ابزار نیز به معنای کنار گذاشتن سایر ابزارهای قدرت نیست.

رئیس بنیاد ملی نخبگان با اشاره به آنچه از شهید دکتر علی لاریجانی درباره این نوع نگاه به سیاست آموخته است، اظهار کرد: برای او مذاکره یا عدم مذاکره موضوعیت مستقل نداشت؛ سؤال این بود که مسئله ایران چیست، منافع ایران کجاست، موازنه واقعی چگونه است و با کدام ابزار می‌توان بدون عدول از اصول، مسئله‌ای را برای کشور حل کرد. سیاست خارجی در این نگاه، نه مدیریت شعارها، بلکه مدیریت منافع و حل مسئله است.

افشین ادامه داد: درباره تفاهم‌نامه اسلام‌آباد نیز باید از همین زاویه حرف زد. سؤال اساسی این نیست که چه کسی ذاتاً طرفدار مذاکره است و چه کسی مخالف آن؛ سؤال این است که در شرایط مشخص کشور، چه تصمیمی دامنه انتخاب‌های ایران را بیشتر، امکان پیگیری منافع ملی را وسیع‌تر و هزینه تحمیل‌شده به مردم را کمتر می‌کند.

وی با اشاره به مفهوم استقلال و ایستادگی در برابر تحمیل خارجی گفت: در این روزها یاد رهبر شهید انقلاب اسلامی نیز برای ما با مفهوم استقلال و ایستادگی در برابر تحمیل خارجی پیوند خورده است. به گمان من معنای عمیق استقلال همین است که هیچ قدرتی نتواند ایران را در موقعیتی قرار دهد که تنها یک انتخاب پیش روی آن باقی بماند.

معاون علمی رئیس‌جمهور با تأکید بر ضرورت حرکت یک گام فراتر از بازدارندگی و مقاومت، اظهار کرد: ما سال‌ها تلاش کرده‌ایم به جهان نشان دهیم دشمنی با ایران هزینه دارد و ملت ایران نیز در سخت‌ترین شرایط نشان داده است که می‌تواند بایستد و اجازه ندهد اراده‌ای از بیرون بر او تحمیل شود. این یک سطح مهم از قدرت است، اما مرحله بالاتر قدرت آن است که جهان بداند همکاری با ایران منفعت دارد.

افشین با بیان اینکه مقاومت برای حفظ حق انتخاب ایران است و مذاکره نیز می‌تواند یکی از شیوه‌های استفاده از همان حق انتخاب باشد، گفت: از این زاویه، اسلام‌آباد برای ایران مقصد نبود، یک انتخاب عقلانی در میان گزینه‌های کشور بود و انتخاب یک ابزار نیز به معنای کنار گذاشتن سایر ابزارهای قدرت نیست. رئیس بنیاد ملی نخبگان با اشاره به اینکه دفاع از تصمیم به امضای تفاهم‌نامه نیز لزوماً دفاع از نتیجه اجرای آن نیست، گفت: هنر سیاست دقیقاً در همین است که بداند در هر مقطع، کدام ابزار می‌تواند قدرت ملی را با هزینه کمتر به دستاورد بیشتری برای کشور تبدیل کند.

وی تصریح کرد: ایران باید آنقدر قدرتمند باشد که هیچ‌کس نتواند گزینه‌ای را به آن تحمیل کند و آنقدر برای همکاری ارزش ایجاد کند که هیچ‌کس به آسانی گزینه همکاری با آن را کنار نگذارد. این دو، دو سوی یک راهبرد واحدند: قدرت انتخاب و قدرت ایجاد منفعت.