فناوری ساخت پیشرفته؛ گامی برای پایان خام‌فروشی در صنایع ایران

انتشار: شهریور ۲۲, ۱۴۰۵ – سپتامبر ۱۳, ۲۰۲۶

وحید ضرغامی، دبیر ستاد توسعه اقتصاد دانش‌بنیان مواد و ساخت پیشرفته، معتقد است ایران باید مدل خام‌فروشی را کنار بگذارد و فناوری‌های نوین را در صنایع راهبردی جایگزین کند. هدف از این تغییر استراتژیک، تبدیل اقتصاد مواد اولیه به اقتصادی محصول‌محور است تا با افزایش ارزش افزوده، خروج ارز کاهش یافته و فرصت‌های شغلی پایداری در بخش‌های فناورانه خلق شود.

وحید ضرغامی و نظام همگرا در حوزه مواد پیشرفته

دبیر ستاد توسعه اقتصاد دانش‌بنیان در ساعت ۱۰:۰۴ بر لزوم ایجاد نظامی همگرا و هم‌راستا در سطح کشور برای مدیریت پروژه‌های مواد پیشرفته تأکید کرد. او می‌گوید برای تکمیل زنجیره ارزش مواد خام در ایران، باید سازوکارهای غیرمنسجم را با متدهای روزآمد جایگزین کرد.

پیشرفت صنعتی ایران در گرو تکمیل زنجیره ارزش مواد خام و گذر از روش های تولید سنتی به روش های نوین و پیشرفته تولید است.

شرکت‌های فناور با تمرکز بر بازارهای هدف و نگاهی صادرات‌محور می‌توانند خطوط تولید خود را به سمت محصولاتی با ارزش افزوده بالا ببرند. چنین تغییری نه تنها نیازهای صنایع داخلی را برطرف می‌کند، بلکه نرخ صادرات محصولات صنعتی را نیز بالا می‌برد.

فناوری ساخت افزایشی در صنایع راهبردی

استفاده از فناوری ساخت افزایشی به جای روش‌های سنتی مثل ریخته‌گری و ماشین‌کاری، دقت و سرعت تولید را متحول می‌کند. به لطف این فناوری، صنایع هوافضا و خودروسازی می‌توانند قطعاتی با هندسه‌های پیچیده بسازند و هزینه‌های نهایی تولید را کاهش دهند.

شبیه‌سازی فرآیندهای شیمیایی و متالورژیکی باعث می‌شود خطاهای انسانی و هزینه‌های سرمایه‌گذاری در مراحل ابتدایی به شدت کاهش یابد. این پیشرفت‌های تکنولوژیک در کنار دستاوردهای علمی دیگر، مثل تایید درمان نارسایی قلب با سلول بنیادی، اهمیت نفوذ دانش پیشرفته در بهبود زیرساخت‌های صنعتی و بهداشتی را نشان می‌دهد.

بهینه‌سازی پارامترهای فرآیندی در استخراج عناصر و متالورژی استخراجی، از طریق به‌کارگیری پایلوت‌های کوچک‌مقیاس تسهیل می‌شود. این روش‌ها اتکای صنعت به متدهای «سعی و خطا» را کم کرده و بهره‌وری را در ۹ شهریور ۱۴۰۵ و سال‌های بعد از آن افزایش می‌دهد.

گذار از خام‌فروشی به سمت تولید محصولات با ارزش افزوده بالا، وابستگی ارزی ایران را کم کرده، قدرت رقابت در بازارهای جهانی را بالا می‌برد و فرصت‌های شغلی تخصصی برای نخبگان خلق می‌کند. در واقع هدف این ستاد، تبدیل اقتصاد مواد خام به اقتصادی محصول‌محور و ایجاد نظامی همگرا برای مدیریت پروژه‌های پیشرفته در سطح کشور است.

سؤالات متداول

هدف اصلی ستاد توسعه اقتصاد دانش‌بنیان مواد و ساخت پیشرفته چیست؟

فناوری ساخت افزایشی چه مزایایی برای صنایع راهبردی دارد؟

این فناوری با افزایش سرعت و دقت تولید و فراهم کردن امکان ساخت قطعات با هندسه‌های پیچیده، هزینه‌های تولید در صنایعی مثل هوافضا و خودروسازی را کاهش می‌دهد.